Archief | november, 2011

Petitie tegen het Cultuurhuis

27 Nov

Inwoners van Alphen aan den Rijn, Boskoop en Rijnwoude, medeburgers

Gemeenteraadsleden hebben, jarenlang, hun tong blauwgepraat over wat hét pronkstuk van de Lage Zijde moet worden, ons (jazeker, óók in onze fusiegemeente) aller Cultuurhuis. Intussen heb ik er zelf ook al heel wat blogs en columns over geschreven, maar nu Martijn Zohlandt, zonder een spoor van voorbereiding, opeens een petitie op het internet zet, moet ik daar toch wel wat over schrijven.

Ooit, jaren geleden, heb ik de politiek zo gewenste bouw van het Cultuurhuis geaccepteerd in het kader van de ontwikkeling van de Lage Zijde. Bepaald niet van harte, en met de nodige vraagtekens, met name met betrekking tot het maatschappelijk nut tegenover de te verwachten exploitatiekosten van dat gebouw.
Nu die hele ontwikkeling is vertraagd, en de ‘upgrade’ van de Lage Zijde in handen van Corio lijkt te liggen, raak ik er steeds meer van overtuigd dat dit Cultuurhuis onze plaatselijke ‘Toren van Babel’ wordt. Met dien verstande dat er al sprake is van die spreekwoordelijke spraakverwarring voor zelfs maar met de bouw is begonnen.

Kijk, medeburgers, het verhaal begint met het model van een ‘Kulturhûs’, een Zweedse versie van een dorpshuis, waarin alle maatschappelijk, bestuurlijke, medische én culturele voorzieningen in één gebouw verenigd zijn. Een prachtige voorziening, die ik, om allerlei redenen, graag in onze wijken en dorpen gerealiseerd zou zien, maar natuurlijk onzin in het stadshart van een stad met 70.000 inwoners. Daarbij, zelfs áls het gerealiseerd is, blijft ons theater Castellum aan het Rijnplein gewoon 1 miljoen Euro per jaar kosten, en zit een belangrijk cluster ‘culturele activiteiten, tegen aanmerkelijk lagere kosten, bij Parkexpressie. Dus van een clustering van alle culturele activiteiten in dat ene gebouw is absoluut geen sprake.
Nee, medeburgers (en gelukkig zijn dat er straks 30.000 meer, die allemaal mogen gaan meebetalen), ik heb het al vaker voorgerekend hoe dat gebouw, waarvoor 25 van de 130 Alphense NUON Euro’s zijn gereserveerd, straks wel 50 miljoen gaat kosten. Tenslotte moeten de bouwplannen nog helemaal worden opgesteld en leert de geschiedenis dat álles in Alphen uiteindelijk veel meer kost dan de (ook gewoonlijk) optimistische ramingen. Verder heeft geen enkele beoogde gebruiker (bibliotheek, kunstverdieping, muziekschool en archief) ook maar één Eurocent voor de verhuizing en de inrichting van het nieuwe pand gereserveerd zodat de niet geringe kosten daarvan automatisch voor rekening van de gemeente komen ZONDER DAT OOK DIE daarvoor ook maar iets gereserveerd heeft. En, omdat een vestiging op één van de duurste plaatsen in de stad nu eenmaal financiële consequenties heeft, zou een reële doorberekening van de werkelijke kosten aan die gebruikers leiden tot hun faillissement. Nee, medeburgers, dat Cultuurhuis gaat op die manier nogmaals leiden tot 1 miljoen Euro subsidie per jaar, een bedrag dat U ook nérgens in de gemeentebegroting zult vinden. Maar een bedrag dat er, zo gauw de nieuwe gemeente een feit is, beslist op zal staan, ten koste van ….?

Medeburgers, de meeste kritiek in onze gemeente richt zich op de voorlopige bouwsom van € 25 miljoen, maar ons college zal U snel voorrekenen dat dit bedrag volledig verantwoord is in het licht van wat het NIET bouwen van dat cultuurhuis ons allemaal zal gaan kosten. Met die redenering ben ik het niet eens, maar mijn (ons) gelijk zal pas blijken als dat gebouw er al staat, vrees ik. Zoals dat met ons Stadhuis ook het geval was.
Nee, dan is een schatting van de kosten die, ongebudgetteerd, daar ELK JAAR opnieuw bij gaan komen, een stuk gemakkelijker te bepalen.

Maar mijn grootste probleem, medeburgers, ligt in het feit dat, waar het in het geheel van het Lage Zijde project logisch was eerst dat Cultuurhuis te bouwen (o.a. als onderkomen van de bibliotheek omdat het huidige pand gesloopt zou worden) de bouw van het cultuurhuis nu helemaal los komt te staan van wát er verder ook aan die Lage Zijde wel, en vooral niet, wordt gerealiseerd. Want het lijkt er toch wel heel sterk op dat er van dat oorspronkelijke plan HELEMAAL NIETS terecht gaat komen. En dan staat daar straks een duur gebouw aan de rand van een eeuwige bouwput!

Nee, als die bibliotheek tijdelijk uit het centrum moet verdwijnen, kan die net zo goed tijdelijk in de oude Bonifacius school worden ondergebracht. Ruimte zat, als tenminste het filiaal Ridderhof NIET wordt gesloten. Dan kunnen we over een jaar of vijf eens zien of dat idee van een ‘Cultuurhuis’ werkelijk zo briljant was als de PvdA ons dat al jaren wil doen geloven. Alleen weten we dan (dat hoop ik tenminste) wat er wél aan die Lage Zijde wordt gerealiseerd.

Maar ja, dan moeten Uw Gekozenen wel de moed hebben om op een éénmaal genomen besluit terug te komen. Nu de collegepartijen niet eens wilde praten over de ‘Kop Sterrenlaan’, waar ook totaal iets anders komt dan waarover jarenlang is gesproken) maak ik me over die ‘moed’ niet teveel illusies, eerlijk gezegd.
Maar intussen kunt U doen wat ik toch ook maar heb gedaan, en die petitie op alphenscultuurhuis.petities.nl tekenen. Ook als U (nog) geen Alphenaar bent.

Advertenties

Sint aan de wilgen?

18 Nov

Inwoners van Alphen aan den Rijn, Boskoop en Rijnwoude, medeburgers

Soms vraag ik me of mensen gek zijn geworden.
Want aan de ene kant zien we dat binnen de familiekring het aloude Sinterklaasfeest steeds meer een echt familiefeest wordt. Kompleet met lekker snoepen, spelletjes doen en, natuurlijk, écht bezoek van de echte (natuurlijk) Sinterklaas thuis. Het gloednieuwe Alphense Sinterklaasjournaal bericht elke dag van alle problemen waarmee de Regelpiet en de Paniekpiet in onze stad worden geconfronteerd. Niets bleef hen, volgens de meelevende presentator Mike, bespaard. De ene na de andere ramp dreigt de aankomst van de Sint te verstoren, plaatselijke hoogwaardigheidsbekleders worden ingeschakeld, ons aller Toob Alers heeft persoonlijk zijn geliefde Rijnplein aangeveegd en de ‘Razende Reporter’ reisde de hele stad af op zoek naar oplossingen. Nee, het is duidelijk, Alphen aan den Rijn, en vooral jong Alphen aan den Rijn, is helemaal in de ban van ‘De Sint’!
Aan de andere kant is die Sint maar sporadisch in het Stadsbeeld te zien. Natuurlijk hangt de feestverlichting er al, maar in het algemene beeld van winkels en etalages lijkt Sinterklaas afwezig te zijn. De klant is er steeds meer mee bezig, en de winkels die deze klant graag binnen zien komen, doen er, uitzonderingen daargelaten, niets mee. Dat is, met de huidige commerciële resultaten in mijn achterhoofd, toch wel een vreemde constatering. Inderdaad medeburgers, de Sint lijkt door vele detaillisten aan de wilgen te zijn gehangen, die daarmee hun kip met de gouden eieren laten verhongeren. Ik zei het al, die mensen lijken gek geworden!

Zoals velen van U weten, medeburgers, heb ik tien jaar lang gewerkt bij warenhuis Vroom&Dreesmann. Daar begon Sinterklaastijd al vroeg in oktober, waren alle etalages getooid met Sinten en Pieten, was elke display met pepernoten getooid en schalden de Sinterklaasliedjes twee maanden lang uit de geluidsinstallatie. Toen ik bedrijfsleider was, heb ik in elke platenzaak die ik kende, gezocht naar ándere opnames, want je droomde van die liedjes. Kortom, het hele warenhuis stond in het teken van Sinterklaas, want iedereen wist dat die uiteindelijk ons salaris betaalde. En die gezonde spanning merkte je in de hele stad, bij elke winkel. En dat in een tijd dat detailhandelsomzetten elk jaar comfortabel met 10% stegen! Dát is nu wel anders. Vele detaillisten staat het water tot de lippen. Dat merk je niet, tót het fout gaat, want zo zijn detaillisten. Je zou dus denken dat ze er werkelijk alles aan zouden doen om met onze Sint mee te varen, maar nee, ze wachten rustig op de Kerst! In een tijd dat de kooplust van de klant minimaal lijkt te zijn, is toch elke stimulans nodig?. Alles zou uit de kast moeten komen, maar er heerst toch vooral berusting, zo lijkt het.

Natuurlijk is ook de kerstperiode belangrijk, voor de modesector zelfs veel belangrijker, maar ja, de eerste kans is toch al verloren gegaan. Bij Vroom&Dreesmann was het een sport om zo snel mogelijk om te schakelen van Sinterklaas naar Kerst, en een beetje bedrijfsleider had dat toch wel binnen twee dagen voor elkaar. Afdelingen afbouwen, Kerstafdeling opzetten, alle displays wisselen, alle etalages ombouwen, en natuurlijk: Kerstliedjes.
Dat was voor iedereen hard werken, medeburgers, maar het was ook gewoon hartstikke leuk om te doen. En dan, direct na Nieuwjaar, de hele zaak weer aan kant, en op naar opruiming en ‘balans’. Maar de retailsector doet het vandaag de dag liever wat rustiger aan. Relaxed, en vooral zuinig, beginnen met kerstetalages en displays en dan maar hopen dat de consument voor Kerst flink komt inslaan. Maar als dat onverhoopt niet gebeurt, zullen begin 2012 veel winkels hun deuren moeten sluiten, vrees ik. Dat is jammer, medeburgers, voor die ondernemers, voor hun personeel, en nog veel meer voor U!
Gelukkig zijn er ook nog ondernemers die de handen uit de mouwen steken. Zo lijkt een jonge onderneemster aan het Thorbeckeplein erin te slagen de door haar bedachte Kerstmarkt van de grond te trekken. Compleet met ‘treintje’ om de klanten van het Rijnplein (met het ‘Winterspektakel’) dwars door de stad naar het Thorbeckeplein te slepen, en vice versa. Een geweldig initiatief, en ik wens haar, én haar medestanders, daarmee alle succes toe. Het blijft wel vreemd dat die twee grote initiatieven die ons Stadshart in die belangrijke periode laten bruisen, uiteindelijk door slechts een paar mensen worden getrokken. De Alphense ‘Sterren’ zijn hen helaas ontgaan, maar U, beste medeburgers uit Alphen én uit de plaatsen rondom, kunt dat compenseren door die evenementen, winkels en horecagelegenheden in ons Stadshart massaal te gaan bezoeken. Want dat Stadshart, die winkeliers, hebben U, zeker dit jaar, hard nodig. En U, medeburgers, hebt dat Stadshart, onze grootste en goedkoopste welzijnsvoorziening, hard nodig. Zo helpen we elkaar, in een plezierige atmosfeer, het nieuwe jaar in!

Paniek Piet en de Alphense winkeliers

11 Nov

Inwoners van Alphen aan den Rijn, Boskoop en Rijnwoude, medeburgers

We hebben in Alphen aan den Rijn natuurlijk ons deel aan merkwaardige figuren, en deze week hebben AlphenStadFM/TV en Vakantiespel dat gezelschap eendrachtelijk vergroot met de komst van de Regel Piet en de Paniek Piet. Tenminste, dat kun je zien op de TV, bij het Sinterklaasjournaal en alles wat op de TV komt, is waar, natuurlijk. Als U er meer van wilt weten, kijkt U gewoon om half zeven naar AlphenStadFM/TV op kanaal 40, of surft naar http://www.alphenssintjournaal.nl.

Op de voorpagina van het Alphens Nieuwsblad springt een martiale figuur bijna uit de krant en je vraagt je af of Alphen nu ook een Stadsmarinier heeft aangesteld. Maar nee, bij lezing blijkt het te gaan om boekhandelaar Eelco Eskens die aan de Julianastraat het boekenvak nieuw leven gaat inblazen. Nog een paar weken, en ik kan een bezoek aan zijn boekenparadijs combineren met een heerlijk kopje cappuccino. Nee, Haasbeek Centrum vormt een duidelijke impuls voor de hele Julianastraat. Nu nog een oplossing voor die doodse muur van de Hoogvliet supermarkt, en je kunt er zowaar leuk winkelen.

Medeburgers, we blijven vandaag maar even bij het Alphens Nieuwsblad, waar ik er zeker van ben dat de hoofdredacteur zich kapot ergert aan het feit dat ons aller Julianabrug pas vlak na haar deadline in elkaar stortte. In het volle zicht, nota bene! Maar gelukkig kreeg ze steun van haar paranimfen Minerva en StennisDennis. Minerva beschreef uitgebreid hoeveel gemak het C-1000 Scangemak wel niet geeft, en StennisDennis moest weer eens zo nodig laten zien waar hij geen verstand van heeft. Want ik geloof helemaal niet dat er nog zoveel Ridderveldse klanten zijn die met enige schroom naar die Ridderhof gaan. En dat zullen er nog minder zijn als we eindelijk eens stoppen aan dat drama te pas en te onpas aandacht te geven. Genoeg is genoeg, lijkt me. Al zullen weinigen de tragische gebeurtenissen ooit vergeten, er bij elk bezoek uitgebreid bij nadenken lijkt me toch voor gewone bezoekers geen goed uitgangspunt. Wel, onze Dennis wil om die reden dat winkelcentrum zelfs helemaal afbreken, en weer opnieuw opbouwen. Hij heeft ook al een bouwer, projectontwikkelaar Green die bij De Baronie al een buurtcentrum bouwt met bijkans landelijke uitstraling. Compleet onzinnig in deze tijd van bezuiniging en soberheid, natuurlijk.
Nee, medeburgers, natuurlijk zal dat hele blok, winkelcentrum én woningen, over vijftien tot twintig jaar, compleet herontwikkeld moeten worden. Dat staat ook allang vast, maar op dit moment functioneert het prima, in feite steeds beter, als een gezellig en overdekt buurtcentrum zonder megalomane pretenties. De bouw van een nieuwe entree, met nieuwe winkels, staat daarvoor garant. Nee, beste Dennis, blijf komen, maar zet die malle ideeën maar weer terug in je boekenkast.

Maar ook de hoofdredactrice zelf gaat, weliswaar in commissie, in de fout met haar artikel ‘Fysieke winkels kijken naar online’. CBW-Mitex directeur Van der Zee praat gewoon te vaak naar Cor Molenaar. Daarover ben ik bezig een serie columns te schrijven op http://www.alphen.com. Natuurlijk kunnen winkeliers niet langer zonder het internet, en natuurlijk gaan steeds meer mensen zich oriënteren op dat internet voor ze gaan winkelen. Maar het idee dat de winkel daardoor devalueert tot niet meer dan een showroom, omdat alle transacties over het internet verlopen, is compleet flauwekul. Dit vooronderstelt immers dat alle aankopen heel gericht en voorbereid plaatsvinden door klanten die hun koopgedrag door puur rationele gedachten laten bepalen, de ‘homo economicus’. Wel, als dat het geval was, was er, lang voor het internet bestond, geen winkelcentrum meer te vinden, natuurlijk. Winkelen (shoppen) is nu eenmaal een leuke, maar weinig efficiënte bezigheid, waarbij allerlei aspecten in ons leven aan bod komen. Naast, en regelmatig ook in plaats van het botvieren van brute kooplust. Zelfs in een dorps- of buurtwinkel speelt de beleving van de klant mee, en dat is zeker het geval, zou dat moeten zijn, in een stadscentrum als het Alphense Stadshart.
Een webwinkel is ook geen oplossing voor retailers. Ten eerste wordt de markt niet automatisch groter als je meer aanbod schept (marktverzadiging) en ten tweede komen die winkeliers er snel achter dat ze met die webshop opeens twee bedrijven hebben in plaats van één. Met eigen opbrengsten, maar ook met eigen kosten en eigen risico’s. Deze week kwam een bekende internetslijter er achter dat mét de debacle van web-log.nl ook al haar blogs, en het gros van haar contacten, verloren zijn gegaan.
Nee, medeburgers, en dat heb ik al in de tweede editie van ‘Marketing voor Retailers’ beschreven, detaillisten moeten hun fysieke winkelformule helemaal integreren met hun webshop. Alleen op die manier kunnen ze méér omzet realiseren met minder kosten. Eén van de bijeffecten van zo’n geïntegreerde winkelformule is immers dat je meer aanbiedt op je website en minder in je winkel, zodat je met veel minder van die peperdure vierkante meters winkelruimte je klant beter kunt bedienen. En minder meters betekent niet alleen een lagere huurprijs, maar ook minder energiekosten én minder personeelskosten. Nee, wat Van der Zee de VOA leden én het Alphens Nieuwsblad vertelde waren ideeën van jaren terug. Een niet-geïntegreerde winkelformule zal over vijf tot tien jaar geen toekomst meer hebben.
Maar winkels worden GEEN toonzalen!

Eigenheid van de Stad

6 Nov

Inwoners van Alphen aan den Rijn, Boskoop en Rijnwoude, medeburgers

Eerlijk gezegd kan ik er niet zoveel mee, met dat woord ‘Eigenheid’. Gelukkig heb ik ‘Van Dale’ onder de knop, maar ook dan kom ik alleen op andere begrippen als ‘eigenaardigheid’, ‘authenticiteit’, “individualiteit’. Daarmee is dat ‘eigenheid’ nog helemaal niet verklaard. Het is zo’n begrip waarvan iedereen wel aanvoelt wat het zo ongeveer is, maar waar toch iedereen zijn eigen draai aan kan geven.
Nou, en dat was precies wat iedereen deed, tijdens het laatste debatcafé “Op het Dorp”. Niet alleen de inleiders, architect Bloemen, gilde’meester’ en stadsgids Frans Schouten en wethouder Kees van Velzen van Ruimtelijke Ordening haalden hun eigen punten uit dit begrip, dat deden ook de diverse insprekers, en dat deed ik natuurlijk zelf ook.
Al eerder schreef ik over dit onderwerp columns op http://www.alphen.com zoals recent “Dorpshart in Alphen aan den Rijn” en blogs als ‘Alphen aan den Rijn, een geweldige stad om te wonen’ en ‘Stedelijke identiteit’. Natuurlijk heeft Bloemen gelijk dat we relatief weinig ‘doen’ met de Oude Rijn die zich al zolang door ons dorp slingert, maar helaas zijn de dorpen Oudshoorn, Alphen en Aarlanderveen nu eenmaal ‘met de kont naar het water’ gebouwd. Vanouds lintdorpen langs de oeverwallen die de rivier meer zagen als een transportroute dan als ‘eigenheid’. Daar kunnen we niet zoveel aan doen, tenzij we bereid zijn om, naast het Rijnplein, ook aan het Thorbeckeplein peperdure vierkante meters winkelruimte op te offeren om die Rijn te kunnen zien. Vanaf café De Heul kan dat al jaren, en het kost niets! Kees van Velzen wil, en ook dat is vanuit zijn functie te begrijpen, de stad vooral open maken, verkeersluw en groen. Hij sluit daarmee helemaal aan bij Bloemen.

Medeburgers, ik sluit me liever aan bij Frans Schouten. Die Haarlemmer doet erg veel voor Alphen aan den Rijn, al blijft hij liever winkelen in ‘zijn’ geboortestad. Nou is dat ook niet zo verwonderlijk, tenslotte hoort Haarlem tot de leukste stadscentra van ons land, en is Alphen aan den Rijn in dat opzicht nog niet zo ver. Frans, natuurlijk goed ingevoerd in de historie van onze stad, wees erop dat zelfs nu, na bijna honderd jaar, de strijd tussen de oorspronkelijke drie dorpen nog voelbaar is. Volgens hem is de huidige fusie tussen onze drie gemeenten zelfs een ‘eitje’ als je het vergelijkt met de problemen die opborrelden bij de vorming van Alphen aan den Rijn. Toen kwamen de verschillen tussen de ‘echte Alphenaren’ (daar was dus in feite geen sprake van) en den ‘nieuwe Alphenaren’ (Riddervelders, vooral) nog bij. Niet voor niets was het in de zeventiger jaren nodig dat het ‘Buurtcentrum Ridderveld’, waaraan ik als bestuurslid én redacteur van de wijkkrant heb meegewerkt, de belangen van die ‘Riddervelders’ behartigde. ‘Wij’ hadden tenslotte de indruk dat onze wijk door ‘het oude dorp’ meer als wingewest dan als volwaardig stadsdeel werd gezien. Die strijd was eigenlijk al gestreden toen Kerk en Zanen werd gebouwd, maar iedereen weet dat er nooit veel is gedaan om die medeburgers van een fatsoenlijke verbinding met de rest van de stad te voorzien.
In ‘Stedelijke identiteit’ wijs ik erop dat een gezamenlijk beleefde historie meer bijdraagt aan die identiteit dan gebouwen, parken, straten of zelfs stadscentra. Maar juist door die historie, die schoksgewijze én snelle opbouw van dorp naar stad, ontbreekt het ons aan die zo gewenste Stedelijke Identiteit. En de ‘eigenheid’ die we wel hebben, is veel Alphenaren onbekend, of zit verstopt, zoals onze monumentale Adventskerk. “Eigenlijk zijn er veel meer factoren die ons Alphenaren van elkaar scheiden, dan die ons verbinden. Wij zijn allemaal Alphenaar, maar voelen ons dat niet”, zo stelde ik in dit blog.

Medeburgers, binnenkort sluiten de dorpen Boskoop, Benthuizen, Hazerswoude dorp, Hazerswoude Rijndijk en Koudekerk zich met onze huidige dorpen Zwammerdam en Aarlanderveen aan bij de stad Alphen aan den Rijn. Dan is het niet alleen belangrijk dat elk van die dorpen zich van hun eigen ‘Eigenheid’ bewust worden? (zie de column “Een bloeiend dorpscentrum, dat kan!” op http://www.alphen.com). Nee, dan wordt het des te belangrijker dat Alphen aan den Rijn zich profileert als ‘The place to be’ voor alle inwoners van die nieuwe gemeente. En dat kan alleen als ons Stadshart die functie heeft voor haar eigen inwoners. Zonder dat de Alphenaren zich thuis voelen in hun eigen centrum, wordt het natuurlijk nooit wat met onze medeburgers van buiten Alphen aan den Rijn. Want als we de gemeente regeren vanuit Alphen, maar de inwoners van die gemeente gaan shoppen in Zoetermeer zie ik de volgende fusie al opdoemen, eerlijk gezegd.
Om dat Stadshart op alle mogelijke manier in het centrum van ons denken te plaatsen, tot een deel van onze gezamenlijke identiteit te maken, zullen we een aantal dorpse ‘waarden’ moeten opofferen om als stad te kunnen functioneren. Daaraan moeten veel ondernemers én politici nog wennen, helaas.
De vorige week heb ik me nogal afgezet tegen het idee dat ‘het internet’ zou leiden tot het verval van dat Stadshart omdat er veel factoren zijn die daar een veel grotere invloed op hebben. Zoals dat tekort aan identiteit. Medeburgers, zie mijn volgende column op http://www.alphen.com!