Archief | februari, 2017

Stadshart Alphen: Minder, minder….

27 Feb

Kommer en Kwel

Het Thorbeckeplein van Alphen aan den Rijn gaat er mooier uitzien dan ooit, de afbraak van de vijftiger jaren flatgebouwen langs wat de Thorbeckelaan moet worden, is in volle gang, het Aargebouw is afgebroken om binnenkort plaats te maken voor de Bibliotheek en een nieuwe parkeergarage. Maar kun je jarenlang bestuurlijk geklooi in een paar jaar uitwissen? Qua bouw zeker, maar voordat die Lage Zijde weer een trekpleister wordt voor het Alphense publiek zijn we jaren verder. Dát is trouwens ook niet iets waarvoor je de gemeente, of wethouder Van As, verantwoordelijk kunt stellen.
Maar het is natuurlijk niet niks als de eigenaar van het Nutsgebouw, John Vermeer, die gemeente vervolgens beticht te werken aan een ‘Doodsteek voor het Stadshart’, en Annemiek Brandniet in het AD/GH moet berichten dat de bepalende sector ‘Niet dagelijkse aankopen’ in ons Stadshart in 5 jaar tijd 1/3 deel aan omzet heeft verloren.
Natuurlijk verbaast wethouder Van As zich er niet over, hij is niet voor niets zo hard aan de slag gegaan. Maar de reactie van Monique Chaudron van de VOA druipt van vergoelijkende PR terminologie: “Het gaat nu even niet goed, maar er gebeurt heel veel om het weer goed op de rails te krijgen. Ik zie dit onderzoek ook wel als een positieve uitdaging. De Alphenaar moet weer trots op het centrum worden”. Tja, hoe vaak zijn dit soort woorden al over de Alphenaar uitgestort. Je zou verwachten dat er zeker van de VOA een actieve impuls zou uitgaan, maar nee: “Gaat U maar rustig slapen” lijkt het devies.
Zo komen we natuurlijk geen steek verder!

Stadshartfunctie

Het was te verwachten dat de bouw van De Baronie zou leiden tot een duidelijke vermindering van de “boodschappen” omzet in ons Stadshart. Daarbij zijn honderden mensen, in ieder geval tijdelijk, uit dat centrum vertrokken omdat hun woonruimte werd, en wordt, vervangen door nieuwbouw. Trouwens, al dat ‘boodschappenpubliek’ maakt ons Stadshart als centrum er voor ‘recreatief winkelen’ niet aantrekkelijker op! Natuurlijk is de huidige mix van horeca, cultuur, overheid en winkels een noodzakelijke randvoorwaarde voor succes in ons stadshart, maar dan moeten ze wel op elkaar aansluiten. Ik heb al vaker opgemerkt dat ons Stadshart niet alleen gespleten is, maar ook nog eens twee gezichten kent. Overdag loopt er vooral winkelend publiek, terwijl na sluitingstijd de horeca volloopt. Het zijn twee functies die elkaar niet erg lijken te ondersteunen, en of de enorme uitbreiding van die horeca op het Thorbeckeplein hierin een positieve, of negatieve rol in gaat spelen, moet nog blijken.
Duidelijk is dat als dat Stadshart (en dat is toch echt veel meer dan de omgeving Thorbeckeplein) ook maar een beetje functioneerde, een dergelijk groot verlies aan omzet nooit zou zijn ontstaan, natuurlijk. Tenslotte zaten we in 2011 ook al jaren in de crisis, en niemand schijnt zich ook te realiseren hoeveel omzet er alleen al door de sluiting van V&D verloren is gegaan. Het ‘internet succes’ stelt in de praktijk nog weinig voor, maar alle beetjes tellen mee!
Genoeg redenen voor deze snelle terugloop van ons Stadshart, lijkt het, maar er is meer!

Baronie

Natuurlijk is het een ronduit belachelijke zaak dat gemeente én ondernemersclub ooit goedkeuring hechtten aan de plannen van Jan Zeeman om bij de Baronie een nieuw winkelcentrum te stichten met een “regionale uitstraling”! Dát vindt de wethouder ook, maar waar hij erin slaagde eenzelfde ‘doodsteek’ voor het winkelcentrum Boskoop te voorkomen, is dat wat lastig met een winkelcentrum dat er al staat!
Dat Jan Zeeman intussen zijn eigen idee om zeep hielp door supermarkt Hoogvliet te omringen met een krans van discounters, laten we maar even voor wat het is. Feit is dat de gemeente er álles aan heeft gedaan om zijn droom werkelijkheid te laten worden, met voorbijgaan aan welk effect op ons Stadshart ook. Dweilen met de kraan open, en John Vermeer had het grootste gelijk van de wereld gehad, als hij daar in zijn vorige leven, als voorzitter van de VOA, niet aan had meegewerkt. Maar hoe dan ook, die Baronie leidt een, blijkbaar, gezond en populair leven als buurtcentrum, maar voor ‘recreatief winkelen’ moet je daar niet zijn, natuurlijk. Of dat met het geknoei rond de Rijnhaven ooit anders gaat worden, betwijfel ik. Het helpt ook niet, maar Rijnhaven lijkt me in ieder geval niet de ‘Doodsteek voor het Stadshart’ die John Vermeer ervan maakt.

Stadshart sluit niet aan op klantenwensen

detailhandelsvisie

Op 24 november vorig jaar heeft de gemeenteraad de nota ‘Detailhandelsvisie Alphen aan den Rijn 2016-2025 behandeld. Sindsdien is hierover nog niet zoveel vernomen.
Uiteraard behandelt de nota alle winkelcentra in de gemeente, niet alleen het Stadshart van Alphen aan den Rijn. Maar juist dat Stadshart is duidelijk het enige winkelcentrum in onze gemeente dat in aanmerking komt voor de bestemming ‘Recreatief Winkelen’. Maar het hierbij betrokken adviesbureau Retail Management Center (RMC) trok, uit eigen onderzoek, ook een harde conclusie, en dat is dat het aanbod in ons Stadshart NIET OVEREENKOMT met wat meer dan de HELFT van de bevolking wenst. Dan verbaast je de uitkomst van dat koopstromen onderzoek toch niet?

detailhandelgrafiekHet is zeker zo dat hier de laatste tijd wat verandering in komt, maar ons Alphense Stadshart is qua invulling toch vooral een ‘Dorpshart plus’ zonder veel winkels die het meer EGO gerichte deel van onze bevolking aanspreekt. Iets wat gemakkelijk te zien uit de kwalificatie van de winkels rond het Rijnplein, de Van Mandersloostraat en De Aarhof (de geschetste ovalen).
Natuurlijk geen boodschap waar je als gemeentebestuur en als detaillist blij van wordt, maar desalniettemin de waarheid. Als hier niets aan verandert, zal het koopstromenonderzoek over vijf jaar opnieuw een negatief beeld schetsen, en zullen opnieuw de nodige winkelketens uit ons Stadshart verdwenen zijn. En dan heb ik het niet eens over de invloed die “The Mall of the Netherlands” in Leidschendam over een paar jaar zal hebben. Wat leuke evenementen, een treintje of een ‘slaapliedje’ zullen dit niet oplossen.
Wat wel?

Oplossing

Die oplossing is eigenlijk heel simpel van opzet:
1. Leg vast wát tot het compacte Alphense Stadshart behoort, en wat niet. Ondernemers buiten dat Stadshart zullen zich geen illusies moeten maken.
2. Leg nou eens vast welke functie ons Stadshart precies moet hebben voor Alphen én haar directe omgeving: “Het Stadshart Plus”
3. Ga vanuit die functie een aantal parameters benoemen die bepalend zijn voor de gewenste functie van individuele winkels en horecagelegenheden binnen dat ‘Stadshart Plus’ concept.
4. Ga inventariseren, winkel voor winkel, in hoeverre huidige winkels en horeca op die parameters scoren:
a. Ondersteunen ze de ambitie van Stadshart Plus
b. Ondersteunen ze de ambities van Stadshart Plus niet
c. Voldoen ze niet aan de eisen die we aan een eenheid in het Stadshart plus stellen.
5. Ga als gemeente en VOA gezamenlijk in gesprek met individuele ondernemers.
a. Steun de ondernemers in de a-categorie met alle mogelijke middelen
b. Stimuleer de ‘vlees noch vis’ ondernemingen om hun positie te verbeteren
c. Overtuig de c-categorie dat ze met hun huidige formule en/of bedrijfsvoering niet voldoen aan de gewenste normen

Het zal duidelijk zijn, en dat is ook mijn ervaring in de onderzoeken die ik al elders deed, dat de gesprekken met laatste categorie ondernemers niet zo gemakkelijk zijn, om het maar eufemistisch te stellen. Deze ondernemers moeten geholpen worden een ommezwaai in de juiste richting te maken, hun winkel te verplaatsen naar een locatie waar deze beter past, of te stoppen. De vrijwillige adviseurs van “Ondernemersklankbord Rijnland” kunnen hierbij de nodige praktische steun bieden!
Waar we in ieder geval mee moeten stoppen is steeds meer geld te verliezen in initiatieven die leuk lijken, maar uiteindelijk ons Stadshart niet uit het slop kunnen trekken.
In alle gevallen zal er geld mee gemoeid zijn, maar dat moet worden afgezet tegenover het feit dat de miljoeneninvesteringen in het Alphense Stadshart geen enkel rendement opleveren. Moeten we dat blijven accepteren?

Advertenties

Hypocriet

25 Feb

Sorry, lezers, maar dat was toch het eerste woord dat bij me opkwam toen ik de ontboezemingen van onze vriend John Vermeer vanochtend las op Alphens.nl en het AD/GH. In de afgelopen tien jaar heb ik regelmatig aandacht gevraagd voor de ongewenste ontwikkelingen rond stadsruïne de Baronie en later van de peperdure ongein rond onze Rijnhaven. John Vermeer daarentegen heeft al die jaren die plannen alleen maar gesteund! Pas nu hij als eigenaar van het Nutsgebouw geconfronteerd wordt met ongewenste concurrentie, en zijn eigen portemonnee gevaar loopt, slaat hij alarm.
Daar heeft het Nederlandse woordenboek maar één term voor: HYPOCRIET!

John Vermeer

Ach, eerlijk gezegd weet ik niet zoveel van John Vermeer. Blijkbaar heeft hij als directeur van de Variant groep zijn financiële schaapjes op het droge gebracht, en ging zich vanaf dat moment wijden aan een nieuwe hobby: De Machtigste Man van Alphen worden!
En warempel, dat is hem nog gelukt ook, als voorzitter van de VOA, onze plaatselijke ondernemersclub. Een functie die hij uitbouwde tot een status die een bijna koninklijk afscheid in onze noodlijdende schouwburg Castellum rechtvaardigde. Gelukkig lijkt de huidige VOA voorzitter, Eric Carree, wat meer down to earth te opereren. Intussen kwam John met een heleboel initiatieven die allemaal het planstadium niet eens haalden. Uiteindelijk lukte het hem zelfs de nodige mensen enthousiast te maken voor een (onhaalbaar) plan voor horeca, zeilschool én huisjes op het water van de Zegerplas, maar die liet hij, met dat plan, fluks in de steek toen zich een beter idee aandiende: Het Nutsgebouw.

Macht

Vreemd genoeg heeft dezelfde John Vermeer ruim 10 jaar de tijd gehad zijn stempel op die VOA, maar ook op het economisch beleid van de gemeente Alphen te drukken. Jarenlang, ook na zijn langgerekte afscheid als voorzitter, heeft hij veel invloed gehad op de economische politiek in Alphen aan den Rijn. Bij zijn afscheid regende het nog waardering uit zijn mond voor ons college. Nu klinkt er heel wat anders uit zijn mond. De man die elke week bij Gerard van As koffie ging drinken stelt nu (en AD journalist Jan Belt gaat dat zeker niet afzwakken) dat “het college uit de bocht vliegt met het Rijnhavenplan”! Blijkbaar heeft John nooit geleerd dat “MACHT” stopt op het moment dat je het gaat toepassen. John de VOA voorzitter was iemand anders dan John de horecabaas, en het hele stadhuis weet dat!

Zeeman

Laten we wel wezen, ik zet Jan Zeeman rustig op hetzelfde voetstuk als mannen als Anton Dreesmann of Jaap Blokker. Alleen, anders dan hun gebruikelijke kring ja-knikkers, heb ik rustig kritiek als hun plannen wat al te veel uit balans zijn. Ook Jan Zeeman kan maatschappelijk onwenselijke activiteiten rond de Baronie niet camoufleren met leuke activiteiten elders. Maar ja, als je in Alphen, en zeker bij de VOA, aanmerkingen had op Jan Zeeman, werd je nog net niet in het openbaar gestenigd. Nou ja, wel met woorden, zoals door John Vermeer. Die Jan Zeeman nú opeens  een ‘rupsjenooitgenoeg’ noemt! Alsof hij dat niet altijd is geweest!

Jarenlang heb ik met lede ogen gezien hoe de toenmalige wethouder Robert Blom, gevolgd door ambtenaren en journalisten, elk jaar opnieuw zijn rondgang maakte rond onze stadsruïne. Natuurlijk in de hoop dat die, door de gemeenteraad heilig verklaarde, brok stenen ook na zeven jaar als het bijbelse Jericho in elkaar zou storten. Helaas! Maar op 12 september 2009 schreef ik ‘Baronie als Klapsigaar’ op dit blog, toen Jan Zeeman hiervoor plannen formuleerde die vér uitstaken boven de natuurlijke rol als buurtwinkelcentrum. Maar je hoorde John Vermeer niet. Ook niet toen Jan Zeeman, die de gemeente zo gek had gekregen dat winkelcentrum voor 4 miljoen Euro bereikbaar te maken, in een glossy van Info Business zelfs aankondigde er een luxe trekker voor de hele regio van te maken. En dát is toch echt de functie van ons Stadshart! Maar VOA en John vonden het opnieuw allemaal prima. Geen millimeter support voor mijn kritiek op die irrealistische plannen die toch een opmaat waren tot de bouw van het nieuwe Zeemanimperium rond de Rijnhaven waarmee John Vermeer nu opeens zoveel moeite heeft. En opnieuw is het de gemeente die daarvoor betaalt.

Rijnhaven

Ik heb me al in 2014 openlijk afgevraagd hoeveel Alphenaren überhaupt weten waar die Rijnhaven, met zijn deprimerende omgeving, eigenlijk ligt. Natuurlijk heb ik ook Robert Blom eens een tranentrekkend verhaal over een nieuw Rijnhaven horen vertellen, maar iedereen zag dat als een politiek sprookje. Maar opeens was er, nadat er een (dure) modus was gevonden om eindelijk van chemiebedrijf Biesterveld af te komen, niet alleen een projectgroep Rijnhaven, met een echte projectmanager. Nee, opeens kwamen er allemaal doldwaze plannen naar buiten om daar het kloppende creatieve hart van Alphen te maken, alsof ‘Parkvilla’ niet bestond. Op dit moment gooit de gemeente zelfs 5 miljoen Euro in die waterpoel om deze, met een gloednieuwe brug, bereikbaar te maken voor sloepen. U begrijpt, geen enkel woord van kritiek van John Vermeer, hoewel ik zelfs berekende dat een jachthaven daar al nauwelijks iets opleverde voor de Baronie, laat staan voor het Stadshart.

Maar ja, je kunt op het stadhuis mooie plannen maken voor kleinschalige bedrijfjes in kunst en cultuur, we weten maar al te goed dat dit soort initiatieven geen cent gaat opleveren. Die ruimte kun je dus beter verpatsen aan een sloepenbouwer en een grootschalige horecavoorziening, en dus zijn de lokale kunstenaars van het terrein geschopt en kan Zeeman hier ongehinderd ‘ondernemen’! Een situatie waar John Vermeer in het verleden ongetwijfeld alleen maar lof voor zou hebben, maar die hem nu, als nieuwbakken horecaondernemer, in het AD tot een woede uitbarsting brengt!
Met dezelfde argumenten die ik al tien jaar, tot zijn ergernis, naar voren bracht.

Intussen ben ik niet bepaald meer de enige die zich afvraagt wie al dat nieuwe aanbod aan extra maaltijden, en extra drank, waarmee Alphen opeens wordt overspoeld, gaan consumeren. Maar dát heeft hier natuurlijk niets mee te maken!