Tag Archives: Afbreken

Opruimen, die oude panden!

27 jul

Verloedering
In de voorgaande aflevering heb ik met name de reële concurrentiepositie van ons Stadshart in onze regio voor u geschetst, met als boodschap dat de mogelijkheden van dat Alphense Stadshart nogal beperkt zijn. In feite kunnen we de ‘koopkrachttoevloeing’ vanuit de regio, die in elke gemeentelijke nota opduikt, al bij voorbaat vergeten. De Alphense winkeliers kunnen zich beter beperken het eigen dorp, de eigen buurt en de eigen wijk. En de winkeliers in het Alphense Stadshart tot, op z’n best, de inwoners van onze gemeente. Elke ambitie die daar buiten valt, heeft weinig grond en leidt alleen maar tot frustratie.
De conclusie uit dat blog is dan ook dat men moet kiezen: Of we maken er een écht aantrekkelijk, op mode en speciaalzaken gebaseerd, Stadshart voor de hele bevolking van, óf het krimpt tot niet meer dan een boodschappencentrum voor de centrumbewoners. In dat geval zullen veruit de meeste landelijke ketens ons ‘dorp’ verlaten en wordt ons Stadshart een spookstad!

Alle ballen op het dorp
Toen ik nét in Alphen woonde, was wijkcentrum De Ridderhof nog in aanbouw. Als kersverse Riddervelder bezocht je het noodwinkelcentrum, aan de overkant van de Bruinsslotsingel, en als ‘Echte Alphenaar’ kocht je je spullen in het ‘oude dorp’. Zo waren mensen en belangen mooi gescheiden. Het was dus logisch dat je op De Ridderhof een heel scala aan winkels had, zodat de Riddervelders voor eigenlijk alles in de eigen wijk terecht konden. Net zoals de ‘Alphenaren’ dat alles nog altijd in hun oude, vertrouwde, dorpshart konden kopen.
Die natuurlijke scheiding van winkels en winkelend publiek werd al snel gewijzigd, toen De Aarhof werd gebouwd, met o.a. een HEMA, een ‘Hij’&’Zij’ (later ‘We’), een Albert Heijn. Dat alles aangevuld met een heel palet aan plaatselijke winkeliers en een horecavestiging. Hetzelfde recept werd tien jaar gevolgd bij de bouw van De Herenhof, opnieuw een compleet aanbod, met ‘De Stad’ op de achterhand als je echt iets speciaals nodig had. En eigenlijk is die situatie nooit veranderd, niet voor de centrumbewoners, en ook niet voor de Riddervelders. Dit tot ongenoegen van de centrumwinkeliers die merken dat een groeiend aantal Alphenaren hun eigen Stadshart mijden. Want die winkeliers waren er al die jaren van groei van overtuigd geweest dat uiteindelijk alle ballen op het Stadshart gespeeld zouden worden en ze financieel binnen zouden lopen. Wel, dat is duidelijk niet het geval!
In de vijftiger jaren waren in de diverse stadsuitbreidingen winkelstrips gebouwd, Gouden Regenplantsoen, Irenelaan, Van Nesstraat en Lijsterlaan, duidelijk bedoeld voor de dagelijkse boodschappen. Helaas, in deze moderne tijd net zo nutteloos als de Koopzwam in Ridderveld was. Want zelfs de Van Nesstraat heeft zijn functie verloren na de bouw van De Baronie, en in wezen gebeurt hetzelfde met de Hooftstraat, waarin alleen de nog overgebleven winkeliers denken deel van ons Stadshart uit te maken.
Het beste wat er met deze versnipperde bewinkeling uit vroeger tijden kan gebeuren, is afbreken of herbestemmen. Verspreide bewinkeling heeft geen functie meer en kan geen rol spelen in, of zelfs naast, een modern en compact Stadshart. De Baronie had in de ogen van Jan Zeeman moeten uitgroeien tot een luxe concurrent van ons Stadshart, maar de werkelijkheid is, gelukkig, dat het niet meer is dan een boodschappencentrum voor de omwonenden. Ja, Jacqueline, zoals ik dat tien jaar geleden al schetste! Met de komst van een slagerij is het verder wel afgelopen met de uitbreiding.
Hierbij een schets van onze stad, én zijn winkelcentra, zoals ik deze 6 jaar geleden, ter lering en vermaak van onze gemeenteraadsleden, opstelde, en die, als voorbeeld van de verspreiding van verschillende types winkelcentra over een stad, ook in het boek ‘Marketing voor Retailers’ is opgenomen.

Featured image

Natuurlijk is De Baronie inmiddels gerealiseerd, en zijn er inderdaad vaste plannen voor ‘Traffic winkels’ bij het Station. De Ridderhof is feitelijk al gedegradeerd tot het buurtcentrum dat hier al is ingetekend. De Koopzwam is allang geen winkelcentrum meer.

Schuivende panelen
De functie van het Stadshart, en daarmee die van de omliggende winkelcentra, wijzigt, zoals ik al beschreef in het artikel “Half Winkelhart, beter Winkelhart” in vakblad Twinkle:
1. Het Stadshart van Alphen aan den Rijn heeft vanouds een functie als ‘Boodschappencentrum’ voor het hele dorp. Nu de stad is uitgegroeid tot ondorpse proporties, zien we dat deze functie voor de veel winkeliers, voor veel centrumbewoners én voor veel gemeenteraadsleden nog onverminderd bestaat. Maar ons Stadshart zou, met vooral veel modeaanbod en (super-) speciaalzaken in andere goederen, ondersteund door een ruim aanbod in horeca en cultuur, vooral de plaats moeten zijn waar ALLE Alphenaren graag winkelen en recreëren. De bestaande functie als boodschappencentrum, met wel DRIE supermarkten, o.a., voor de CENTRUMBEWONERS, blokkeert de ontwikkeling tot Stadshart voor ALLE Alphenaren. De Oude Rijn, met zijn bruggen, verergert dat alleen maar.
2. De wijk- en buurtcentra zijn de plaatsen waar de Alphenaar zijn DAGELIJKSE BOODSCHAPPEN doet. Maar Herenhof, Ridderhof en Baronie waren, zoals eerder al gesteld, vooral bedoeld als ‘Plaatsvervangend Stadhart’. We zien dat die aanvullende functie snel verdwijnt, en dat alle winkels die zich richten op andere dan de dagelijkse boodschappen, daar verdwijnen. Bij de Ridderhof is dat al het geval, in de Herenhof gaat dat ook gebeuren, voor de Baronie betekent dit dat de huidige leegstand permanent zal zijn, en de Atlas ontspringt de dans omdat die Atlas nooit méér is geweest dan zo’n boodschappencentrum!
Reclameman Dick Vos, enkele winkeliers én ondergetekende maakten nog geen jaar geleden een plan om het, half leegstaande, winkelcentrum De Ridderhof uit het slop te halen en, door een gezondheidscentrum in te bouwen, tegelijkertijd haar wijkfunctie te versterken. Helaas lijken de verhuurders in dit winkelcentrum alle tijd te nemen, moet de gemeente zelfs dreigende taal uiten en blijft dit plan, zoals alle plannen hiervoor, gewoon liggen. De klok tikt door, de klantenstroom stokt, en het einde nadert!

Featured image

Trouwens, ook de artsen in hun semi-permanente gebouw aan de Lupinesingel lijken rustig af te wachten tot dit gebouwtje vanzelf in elkaar stort.
3. In de dorpscentra om ons heen moet je het begrip ‘dagelijkse boodschappen’ wat oprekken, vooral vanwege de afstand in kilometers én cultuur, maar ook de inwoners van die dorpen zouden voor ‘recreatief winkelen’ in Alphen terecht moeten komen. Zo staat het in de plannen, maar zo werkt het helemaal niet. Juist omdat ons Stadshart, nét als hun eigen dorpshart, vooral dat boodschappencentrum is, gaan veel dorpsbewoners liever naar een echte grote stad. De vorige week liet ik u zien dat die in ruime mate voorhanden zijn. Om dezelfde reden mijden ook veel Alphenaren dat Stadshart.

De volgende stap?
Alphen aan den Rijn zit, zoals praktisch elke middelgrote stad, in de problemen met haar winkelcentra. Er staan al veel winkels leeg, twee dorpen, Aarlanderveen en Zwammerdam, hebben al geen winkelvoorziening meer, en voor Koudekerk geldt dat, nu een nieuw ‘boodschappencentrum’ buiten het dorp om voor mij onduidelijke redenen niet mag, het een kwestie van tijd is voordat ook daar de winkels verdwijnen.
Ik voorzie dat deze problemen, on invloed van allerlei nieuwe mogelijkheden via internet technieken, alleen maar groter worden. Dat geldt voor Alphen aan den Rijn zelf, het geldt ook voor de dorpen om ons heen. Het concept van “De Nieuwe Winkelier”, het onderwerp voor de komende week, wordt de standaard, moet dat wel worden, en dat betekent dat niet alleen de winkels, niet alleen de winkelcentra compacter en dus kleiner worden. Dat geldt ook voor het Alphense Stadshart, waar helaas velen nog dromen van uitbreiding.
Want wat niet verandert, gaat dood!

Zwembaden verdrinken!

8 jun

Ontkend vóór de verkiezingen, noodzaak ná de verkiezingen
Op 2 maart 2013 schreef ik op deze site een blog onder de titel ‘Skaten in het Zwembad?’. Op dat moment was allang duidelijk dat het zoveelste prestigeproject in Alphen aan den Rijn, zwembad Aquarijn, een zwart gat was waar, via Sportspectrum, gemeentelijk geld gewoon verdampte. Zoals al in dat blog vermeld, mocht dit natuurlijk niet voor de verkiezingen bekend worden!
Maar het nieuwe college was nog niet gevormd, of er moest ‘ergens’ voor 3 miljoen aan bezuinigingen worden gevonden. Nou, direct en indirect, zijn we aan onze zwembaden en theater Castellum al 2 miljoen Euro per jaar kwijt, en het lag dus voor de hand dat dit ‘bezuinigingsdoelen’ werden. Twee megaprojecten die met elkaar gemeen hebben dat er, in financiële zin, geen licht in de tunnel zichtbaar is, en dat ze nergens anders voor gebruikt kunnen worden. Inderdaad, je kunt in Aquarijn niet skaten!

Zonder toekomst
Vóór de brand in De Thermen was al besloten dit voormalige, maar verouderde, recreatie bad te vervangen door een ‘zwemschuur’ omdat het, naast het geven van zwemlessen door Sportspectrum, alleen nog maar door de zwemclubs gebruikt zou worden. In feite werd De Thermen al járen als zogenaamd ‘doelgroepen bad’ gebruikt, waarvoor het veel te ruim, en dus te duur, was opgezet. Voor dat simpele nieuwe bad was het bedrag van de verzekering hoog genoeg. Tenslotte was een vast gebruiksdoel, via het ‘schoolzwemmen’ ook al Voltooid Verleden Tijd geworden. Helaas, de lobby van met name AZC en haar secondant, het Waterpolo Opleidings Centrum (waar is dat eigenlijk gebleven?) in de gemeenteraad was dusdanig sterk dat er uiteindelijk een Super-de Luxe Zwempaleis Aquarijn werd gebouwd. Dát kostte zo’n beetje het dubbele van die ‘zwemschuur’ en, om aanlegkosten én exploitatie van dat ding wat draaglijker te maken, werden koophuizen én ‘commerciële ruimtes’ eraan toegevoegd. Waarmee, in deze crisistijd, de kosten natuurlijk alleen maar hoger werden, en dat zwembad een permanent gat in de gemeentelijke begroting ging slaan.
In die, uitzichtloze, situatie ziet de gemeente “opeens” geen andere mogelijkheid dan dit prestigeproject af te schrijven en het, met ons ‘oude’ zwembad De Hoorn, maar te koop aan te bieden, óf die zwembaden gewoon af te breken om verdere verliezen te voorkomen. Eerlijk gezegd zie ik niet in wie er tegenwoordig nog een zwembad wil kopen, maar misschien kan Van der Valk nog iets met ‘De Hoorn’, voor een zacht prijsje, natuurlijk! Maar het project Aquarijn???

Plotseling?
De gemeente wil U graag wijsmaken dat dit alles niet voorzien kon worden, maar dat is natuurlijk een leugentje. Mijn blog uit 2013 hierover bewijst dat al. Maar, naast dat ik al eerder, informeel, diverse keren op deze problematiek had gewezen, schreef ik al op 31 januari 2011, ruim DRIE jaar geleden, het volgende:

Alphen aan den Rijn, ooit een echte zwemstad met één openluchtbad én twee overdekte baden, moet het al jaren doen met één openluchtbad waarvan provisorisch één binnenbad is gemaakt. Nogal logisch dat het aantal bezoekers keldert, en dat de zwemverenigingen weinig aantrekkingskracht hebben.
Bij het besluit het afgebrande bad De Thermen te herbouwen heeft de gemeenteraad (ook ik) besloten dat de kosten daarvan ‘in principe’ betaald moesten worden door de gebruikers. Omdat dit een ‘doelgroepenbad’ moest worden, was er een heus bewonerscomité nodig om ervoor te zorgen dat ook recreatieve zwemmers daar gebruik van mochten maken. En nu blijkt dat allemaal overbodig geweest te zijn. De belangstelling voor het zwemmen is ingestort door gebrek aan accommodatie, en Sportspectrum is blij met elke zwemmer! Mijn waarschuwing dat we direct een grote bak zwemwater en niet genoeg Alphenaren hebben om daar gebruik van te maken, blijkt te kloppen. De inkomsten gaan de kosten niet dekken. Een verdere prijsverhoging is uitgesloten, want dan komen die zwemmers echt nooit meer. En omdat alles wat in die Thermen II gaat zwemmen, uit De Hoorn komt, zullen ook daar de inkomsten sterk dalen. Het lijkt erop dat de gemeente haar prognoses over onze zwembaden snel moet bijstellen, en de begroting moet gaan uitpluizen om de komende tien jaar onze zwembaden boven water te houden.

Zwembadloos Alphen?
Alphen aan den Rijn is decennialang een echte ‘zwemstad’ geweest, maar de enorme kosten die daarvoor gemaakt moeten worden, vormen al meer dan TIEN jaar een repeterend discussiepunt in de gemeenteraad. Maar het is een feit dat kinderen en volwassenen in de afgelopen jaren steeds vaker gekozen hebben voor andere sporten, of andere bezigheden. Er is dus minstens één hele generatie potentiële zwemmers verloren gegaan. Het is maar de vraag of zich dat herstelt. Scholen hebben, nu de gemeente dat niet langer subsidieert, het aloude ‘schoolzwemmen’ in de ban gedaan, en veel ouders hebben in de omgeving andere zwembaden gevonden om hun kroost te leren zwemmen. Dus staat het afstoten van onze zwembaden, en het afscheid van de ‘zwemstad’ voor de deur. Waar het megaverlies de afgelopen jaren nog een kwestie was van ‘voor en door Alphenaren’, na de fusie is het niet aan de orde om Boskopers en ex-Rijnwoudenaren te laten meebetalen aan voorzieningen die ze niet gebruiken! Dan eindigt het zwemavontuur waar het ongeveer begon, aan het Aarkanaal. Met mooi weer is het immers toch al steeds drukker aan het strandje aan de Zegerplas, daar vlakbij. Een noodzakelijke keuze, maar laat het college daar nou eens duidelijk over zijn!